vrijdag 26 juni 2009

Leer een aantal woorden om woorden weer te geven.

Een rare titel boven dit stukje? Het kan in ieder geval handig zijn om een aantal woorden te kennen waarmee je duidelijk weergeeft wat je bedoelt. Een woord bijvoorbeeld is "ett ord". Een zin is "en mening" en dit is ook een bedoeling en de zin van het bestaan als je wilt.De Zweden kennen daarnaast ook nog het woord "sats" en dat betekend nog eens zin, echt een zin bestaande uit woorden en tekens. Maar toch hoor ik dit zelden, behalve in combinaties. Dus verder beginnen alle woorden die iets met zinnen te maken hebben met sats -analys, -ordning,-del,-fogning.(zins -analyse,-volgorde,-deel, samengestelde zin).

In het Zweeds gebruikt men Latijnse woorden voor het aanduiden van woorden en voor zinsdelen gebruikt men Zweedse. Ook hier geldt: wie Latijn kent of eventueel de Engelse termen voor grammatica en de gebruikelijke termen van die talen heeft geluk. Het kost dan geen extra inspanning om de grammatica termen te begrijpen. Lastig is wel dat er twee talen door elkaar gebruikt worden in dit geval. En enigszins komisch: een voorbeeld is het woord Satsadverbial.(Een bijwoord dat een hele zin domineert). Het eerste deel van dit woord is Zweeds, het tweede deel is Latijn. Ik moet toegeven dat het Nederlands daar wel consequenter is. Wij gebruiken alleen Nederlandse woorden. Het kan echt geen kwaad om dit nog eens te benadrukken.

Spellen is att stava. Stavning is spelling in het algemeen. In Zweden gebruikt men twee vormen van spelling: Bokstava is spelling in letters in tegenstelling tot het spellen in lettergrepen: stavelser.

Natuurlijk volgt dan de vraag:en als ik geen zin heb? Jag har ingen lust att stava stavelser.

Meer weten?

Hier is een site van een Zweedse vader die zijn kinderen uitlegt hoe het zit:


maandag 22 juni 2009

Vreemde woorden of woorden uit een vreemde taal?

De Zweedse taal bevat nogal wat woorden, die voor Nederlanders zeer vreemd lijken. Dat komt onder andere doordat de taal veel op het Nederlands lijkende woorden bevat, die net iets anders betekenen. Er is altijd wel een reden waarom die betekenis anders is. De geschiedenis van het woord kan verschillen, een commissie vindt een andere schrijfwijze beter of de dagelijkse spraak heeft er veel invloed op. Automobil bijvoorbeeld is een Frans woord: in het Nederlands afgekort tot auto. Het eerste stuk van het Franse woord. Letterlijk vertaald 'zelf'. Ja, alleen dat. De Zweden zeggen bil.Het laatste stuk van het Franse woord. Feitelijk heeft het woord geen betekenis. Maar iedere Zweed weet dat, dat voertuig op vier wielen met motor en stuur bedoeld wordt. Hierna zal ik een aantal van de voor Nederlanders vreemde, vreemde woorden beschrijven.

Alltid en aldrig. Zeer verwarrend: altijd en nooit. Soms krijg ik van cursisten bijna verontwaardigde reacties: hoe komen die Zweden daar in vredesnaam bij?
Twee bijna identieke woorden.Daar zit wat in, deze cursisten hebben feitelijk goed begrepen waar het om gaat.De Zweden zeggen nooit nooit. Ze zeggen ald rig. Ald is een oude vorm van all of al (alles). De toevoeging -rig betekend niet. Dus is aldrig: helemaal niet. Als je aan een Zweed vertelt dat hij nooit nooit zegt, is hij waarschijnlijk stomverbaasd. Hij zal het hier niet mee eens zijn.

Nog zo'n paar: somliga en samtliga. Verrassend genoeg een contrast:sommigen en allen.